Түймэрт өртсөн газар тарьсан модод сайхан ургажээ

Хоёрхон хоноод наадам болох нь ээ. Ердөө сар хагасын өмнө Түмэнцогтод тарьсан модод маань хөөрхөн ургасан зургийг хараад нөхөддөө амласанаа биелүүлж, салхи оруулалгүй удсан блогтоо түүх нэмэхээр шийдлээ.
 Үнэндээ, зүтгэл сэтгэлээ өгөн байж тарьсан модод маань ургадаг бол уу яадаг бол, усална гэж амласан нөхөд хэлсэнээрээ хийх бол уу гэж санааширсаар, бүүр зүүдэлж байсан удаа бий. Нэг хөөрхөн бяцхан нахиа дэлгэрчихэж гэж зүүдэлж сэрээд, Түмэнцогтын залуу Түвшинбаяр руу мэссэждэж, модны зураг оруулаач гэж зөндөө гуйсан. Гуйлтыг маань харин тэр сая биелүүллээ. Нэгэнт мод маань ургаад эхэлсэн тул энэ ажлыг зохион байгуулах явцад тохиосон элдэв сониноос хуваалцая.


Санасан ёсоор үйлс бүтэх үе байхад, саад болох гэсэн нэгэн бас байх...

Зүгээр л "бор" зүрх, "цагаан" сэтгэлээр байгаль хамгаалахын төлөө зүтгэдэг бидний хэдэн нөхөд нийлээд Сүхбаатар аймгийн Түмэнцогт суманд мод тарих аян өрнүүлж өнгөрсөн дөрвөөс тавдугаар сарын турш нийгмийн сүлжээгээр дамжуулан зар түгээж, хандив мөнгө цуглуулах бөөн ажил ундаруулсан юм.
Энэ хавар манай зүүн бүсэд хээрийн түймрийн гамшиг онцгой нүүрлэснийг хэлэх үү. Дөрөвдүгээр сард Түмэнцогт сумын хойд талаас /Хэнтийн хойд сумд руу Оросоос ирсэн гэж нутгийнхан ярьсан/ орсон түймэр газар нутгийнх нь 90 хувийг хуйхалчихсан юм. Сумын төвөөс ердөө 200-гаад метрт тулж ирсэн гээд бод доо!!! Зайлшгүй тохиолдоход хоргодох байр болгож хүүхэд хөгшдийгөө сумын Соёлын төвдөө бөөгнүүлж байсан байгаа юм даа.
 Байдал ийнхүү түгшүүртэй болсон тул дэлхийн өнцөг булан бүрээс монголчууд маань чин сэтгэлийн хандив өргөж орон гэргүй болсон, түймэрт малаа алдсан өрхүүдэд тусалж эхэлсэн .
Харин бид яаж тусалж чадах билээ гэж ярилцаад, хүн хүндээ туслах ажлыг бусад байгууллага нэгэнт хийчихсэн тул одоо бид байгаль эх, газар шорооны шархыг илааршуулахад хувь нэмрээ оруулья гэж шийдсэн юм.

Ингээд бүтэн нэг сар хагасын турш бэлтгэж, нийгмийн сүлжээнд хандив өргөх, хамтарч оролцохыг уриалж, мэдээллээ байршууллаа. Өөрсдийн нөөц боломжоороо нэлээд хэдэн зуун мод /суулгац/ авчихсан, харин дээрх сумдад хүргэх унаа, шатахуун болоод багийн 7-8  хүний байр хоолны зардалд нэмэр хандив болж магад хэмээн санаж БО иргэдийн  санаачилгыг дэмждэг гэх олон улсын 5-6 байгууллагад хандаж, захидал бичиг барьж зөндөө гүйлээ. Олон улсын байгууллагууд ихэнх нь: "их сайхан ажил санаачилжээ, баяр хүргэе. Даанч ...боломжгүй, уучлаарай, дараа холбогдоорой" гэсэн хариу өгнө.  Ингэхдээ ядаж л эелдэг царайлан инээмсэглэхээ мартахгүй ээ, хөөрхий бас ч гэж.
 Гэтэл тэдэн дунд бүдүүлэг хандах нэгэн ч бас байх аж. Мод тарих, байгадь хамгаалах ажлыг Дэлхийн байгаль хамгаалах сан /ДБХС/ гийнхан гарцаагүй дэмжиж таараа, тэгээд ч Түмэнцогтын Хар ямаатын тусгай хамгаалалттай байгалийн цогцолборт газарт /ТХБЦГ/ мод тарих тул бүүр ч илүү хамаатай гэж ярилцаад мөнөөх л бичгээ бариад очлоо. Хариу өгөх мэдэл бүхий албан тушаалтнууд нь байсангүй. Маргааш нь утсаар асуувал, ДБХС Монгол дахь суурин төлөөлөгчийн газрын төсөл хариуцсан захирал Мөнхчулуун гэдэг эмэгтэй: "Нутгийн иргэдийг л дэмждэг, та нарыг бол үгүй" гэдэг юм байна. "Нутгийн иргэдийн саналаар үүнийг зохион байгуулж байгаа, оролцож тарилцах, арчилж тордох нь нутгийн иргэд шүү дээ" гээд ч нэмэр болсонгүй.  Хэрэг явдал үүгээр дууссан бол энд илүү үг нуршихгүй байлаа. Хамгийн зэвүүн агаад хорон нь, Түмэнцогт сумын ТХБЦГ-ын байгаль хамгаалагч руу утасдаж, "хотоос хэдэн хүмүүс очиж мод тарих гэнэ, битгий оруулаарай" гэж тушаасан байвал яахав? Тусгай хамгаалалттай газарт руу ороход зөвшөөрөл авдаг журам дүрэм бий. Гэхдээ бид буга намнаж, тарвага буудах гээгүй шүү дээ!!! Ажил хийж явахад янз бүрийн ааш араншинтай хүнтэй тааралдана, зөрөх маргах зүйл гарна, гэлээ ч эцсийн дүн нь нийтийн эрх ашгийн төлөө л бол ойр зуурын ялих шалихгүй маргаан юуных нь тийм хорон байх билээ дээ. Гэтэл, ДБХС-ийн төслийн захирал энэ эмэгтэйн өндөр цалинтайгаар хийдэг тэр ажлыг  нь бид, иргэдтэй хамтран цалин хөлсгүйгээр ажиллая, тэр л нутгийн хөрсөн дээр өсөж торнисоны хувьд эх газрын шархыг анихад бага боловч нэмэр болюу өөриймсөг сэтгэлээр хандаж байхад, өөрөө ч эс хийх, өрөөлийг ч бүү хийг гэж ийн авирлаж таарах уу? Төслийн удирдагч дор хаяж нэг сая таван зуун мянган төгрөгний цалин авдаг байж таарна. Тэднийг хэрэв энэ ажлыг хий гэвэл багаар бодоход 10 саяыг гаргуулж байж хэдэн мод Түмэнцогтод мод тарих байсан даа...

Өгье гэвэл ГАНЦ- аасаа

Ийнхүү намайг албан газар байгууллагуудын хаалга үүд онголзуулж, бичиг сачиг барьж гүйх зуур, Наранцогт маань Хамарын хийд, Дундговийн Хатанбулаг сумдад модоо тарьсаар завгүй байв. Аль 2009 оноос тэр мод тарих аяныг санаачилж, удирдсан болохоор нийтийг хамарсан ийм томоохон ажлыг зохион байгуулахдаа нэлээд туршлагажиж байгаа. Миний хувьд түүнтэй нэлээд хэдэн газар мод тарьж байсан ч зүүн бүсийн сумдад мод тарих ажлыг эхэлж санаачлагчийн хувьд, аялалын унаа шатахуун, хамт явж ажиллах хүмүүсийн байр хоолны асуудлыг зохицуулах ажлыг бүрэн хариуцах ёстой байв. Нутгийнхаа төлөө гэсэн сэтгэлтэй иргэд, байгууллагад хандахад бүтнэ гэж найдаж байсан ч, товлосон хугацаа маань ердөө хоёрхон долоо хоног үлдээд байхад тооцоолсон хандив мөнгө орж ирээгүй л байв. Санаа зовж эхэллээ. Бүүр болохгүй бол авсан  хэдэн модоо тэврээд шууданд суугаад, очиж тарьчихаад ирье дээ гэж хүртэл бодов.

Наранцогтыг говийн аялалаа өндөрлөөд буцаж ирэхэд нь хураасан хуримтлуулсан юмгүй суугаадаа санаа зовж буйгаа хэлбэл, тэрээр"...болно доо Отгоо эгч минь, сайн санаа үйлс олны дэмээр болдог юм" гэж уужуухан дуугарахад нь ч эргэлзсээр л байсан. Туршлагатай хүний л үг аж, хэд гурав хоноход үнэхээр тэрний хэлсэнээр ажил урагшилж эхэллээ шүү.
Хамгийн түрүүн Чинээ Ганболд /фб-ийн нэр нь/ бидэнд шатахууны зардалд  450,000 төгрөг хандивлав. Ингээд бид ямар ч байсан модоо тэврээд шууданд суухгүй нь тодорхой болов. Удалгүй мөнгөн хандив чамгүй орж ирсэн дээ. Америкад суугаа яруу найрагч Х.Тэргэл 200$ , за тэгээд  Японд байгаа монголчуудын төлөөлж Р.Энхтуяа, Оюуны Мөнхчимэг, Шинжааны Л.Оюунчимэг,  миний найзуудаас Даваадулам, Сүглэгмаа, ... гээд олон хүмүүс бидний ажлыг дэмжиж тус тусын хандиваа өргөсөөн.

 Энэ бүхнээс үүдээд нэг зүйлийг ажигласнаа хэлэхэд, аливаа сайн дурын ажил санаачилж зохион байгуулах үед, тэр нь олны төлөө, нийтийн сонирхолд нийцсэн л бол иргэд тусалж дэмжихэд бэлэн байдгийг анзаарлаа. Түүнчлэн, иргэдийн санаачилгыг дэмжинэ энэ тэр гэсэн уриа лоозон болсон олон улсын гэх байгууллагууд, үнэн хэрэгтээ худлаа байдгийг ч харлаа.

Эх нутаг, газар шороогоо гэсэн чин сэтгэлтэй нутгийн иргэд олон байдаг аа!!!  

Анх ФБ-ээр уриалга түгээхэд биднийг хамгийн түрүүнд дэмжсэн Түмэнцогтын уугуул, Түмэнсувдын Түвшинбаяр гэдэг залуутай  чатаар холбогдож, юу юу хийхээ ярилцаж явсаар мод тарих өдрөө анхлан нүүр тулж уулзав. Т. Түвшинбаяр угаасаа нутаг орноо гэсэн чин сэтгэлтэй нэгэн болох нь хамт явах хэд хоногт харагдлаа. Тэрээр түймэр ид дундаа шатаж байсан 4-р сард, хотод байгаа нутгийн залуусыг түймэр унтраахад оролцохыг уриалж фейсбүүкээр зар түгээж, 10 гаруй машинтай 30 хэдэн хүн цуглуулан шууд түймрийн голомтод орж ажиллаж байжээ. Тэгээд зогсоогүй тэнд оролцсон хүмүүсийн унааны шатахууны зардалд хувиасаа хандив өгч, хоол ундыг нь ч зохицуулж байж.

Ийм нэгэн идэвх зүтгэлтэй, чин сэтгэлтэй залууг өөрийн багтаа элсүүлж, сайн санааны үйлсийг маань дэмжсэн нөхдийнхөө хандив тусламжаар Сүхбаатар аймгийн Түмэнцогт, Эрдэнэцагаан сумыг зорьсон билээ.
Өглөө 05:55 гэхэд Улаанбаатараас хөдөлж 450 гаруй км яваад Түмэнцогтод өдрийн 11:30 орчимд ирлээ. Сумын захиргаагаар орвол биднийг хүлээсэн бололтой хэдэн хүн байна. Олон хоногийн өмнөөөс утсаар ярьж, мэйл, чатаар холбогдож байсан ЗД Ганцогт нь бололтой, биднийг өрөөндөө дагуулж орлоо. Гэхдээ, тэр тийм ч найрсаг байсангүй, дэмжих эсэх нь тодорхойгүй л суух аж. Нутгийн байгаль хамгаалахын төлөө зүтгэдэг хэдэн өвгөд мод тарихад оролцохоор хүрээд ирчихэж.  Тэд "Хар ямаат хүртэл 15 км-т ус зөөх машин бэлэн, харин бензин л байдаггүй ээ" гэх нь "та нар гаргана биз дээ" гэсэнтэй адил сонсдов. Би Түвшинбаяр руу л харлаа. Нутагтаа ирсэн хүн л аргалах болов уу л гэж тэр шүү дээ. Түвшинбаяр: "за яахав би бензинийг нь хийе ээ, эхлээд манайд очиж хоол идээд хөдлөе" гэв. Холоос яваа, хар үүрээр  гарсаныг хэлэх үү.  багийнхан бүгдээрээ ядарсан байсан тул дуртайяа гарцгаалаа.

Үдээс хойш Хар ямаатын байгалийн цогцолборт газарт ирлээ. Шинэхэн ургасан өвс ногоон дундаас хуйхлагдсан моддын мөчир тэнгэр өөд тэмүүлэн сэрвийх нь аврах эрэн залбирч буй мэт санагдана. Үзэсгэлэнт энэ л байгалиас түймрийн хөнөөлийг аль болох хурдан арилгах л гэж энэ газрыг зорин ирсэн юм шүү дээ, бид.
Ингээд, тэнд 500 хайлаас суулгахаар нүх ухах ажилдаа орлоо. Наранцогтын авч очсон модны нүх ухах багаж энэ өдрийн хамгийн чухал хэрэглээ байв. Нутгийнхан цугларсан ч хүрз, жоотуу авчирсан хүн алга. Дахиад л Түвшинбаяр маань ийш тийш ярьж, зохицуулж хэдэн багажтай болов. Нүх ухах ажлын хамгийн хүндийг үүрсэн хүн мөн л Түвшээ байлаа. Тэр анхнаасаа л Хар ямаатад мод тарих юм сан гэж боддог байжээ. Харин, хэрхэн яаж зохион байгуулахаа л мэдэхгүй байж. Ингээд нэг л өдөр бидний тавьсан уриалгыг олж хараад нэгдсэн нь энэ. Одоо тэрээр "хүсэл маань биеллээ, би жил ирэх тусам модод нэмж тарина аа"гэх нь үнэн голоосоо баярласан хүний үг байсаан. Үнэхээр Түвшээ шиг сэтгэл зүтгэлтэй 10 залуу байхад Хар ямаатын үзэсгэлэнт байгаль улам хурдан сэргэнэ дээ.

Биднийг хамгийн сүүлчийн модоо суулгаж дуусахад, тэнгэр дуугаран бороо асгарч эхэлсэн нь оролцсон бүх хүнийг догдлуулсан юм. Байгаль дэлхий бидний үйлсэд баярлан, хураа хайрлалаа гэж чин сэтгэлээсээ итгэсээн.  

Ийнхүү 5-р сарын 27-ноос 31-ны хооронд Сүхбаатар аймгийн Түмэнцогт, Эрдэнэцагаан сумдад нийтдээ 1212 мод суулгасан билээ. Харин өнөөдөр Түмэнцогт сумын нутагт тарьсан модод маань хэрхэн ургаж байгааг харлаа. Түвшинбаяр маань саяхан нутагтаа очиж модоо усалж арчлахад тусалж, зөвөлгөө өгөөд иржээ.

Байгаль хамгаалах ажлыг бид ямар нэг болзолгүйгээр, өгөө аваа горилолгүйгээр, зүгээр л сэтгэлээрээ хийдэг. Үүнийг хийхдээ бид дуртай байдаг. Байгал эхийн шархыг илааршуулах тус болж л байвал буян нь тэр ээ.

FutureChallenges » Ninjas destroying Mongolian Grasslands

FutureChallenges » Ninjas destroying Mongolian Grasslands

FutureChallenges » What’s happening in Southern Mongolia?

FutureChallenges » What’s happening in Southern Mongolia?


Written by Otgoo Jargal on January 31, 2012. Published in Syria - an outcry for democracy on Asia, Mongolia.

FutureChallenges » Mongolia – High Ranking Politicians should not be above the Law

FutureChallenges » Mongolia – High Ranking Politicians should not be above the Law



Written by Otgoo Jargal on April 19, 2012. Published in The greater we on Asia, Mongolia.



Улс төрийн содон үйл явдлуудын нэг  байлаа.

FutureChallenges » Mongolian Women’s Participation in Politics

FutureChallenges » Mongolian Women’s Participation in Politics

Written by Otgoo Jargal on May 15, 2012. Published in International women's day on Asia, Mongolia.

Эмэгтэйчүүд улс төрд гэсэн сэдвээр 2012 оны сонгуулийн үед үүнийг бичиж байлаа.

ith the parliamentary elections in Mongolia approaching next month, there will be more women’s nominations as woman’s quotas for political participation have now been approved by the parliament. Eleven parties are registered to run in the June 2012 elections, and each party will have to try and reach a target of 20% women in this election as this is the new quota that replaced the previous quota of 15%  of women candidates when the new election law got passed by parliament last year on 15 December.

Even so, in the last two decades Mongolian politics has been increasingly male dominated. According to an analysis by the Mongolian fem.network, women’s representation in parliament has dropped sharply from 24.9 %  in 1990 to a low of 3.9% in 1992, 12% in 2000, 6.6% in 2004 and finally 3.9%  again in the last election in 2008.What this means is that the rate of Mongolian women’s participation in politics is four times lower than the world average and twice as low as that of  Arab countries.The survey shows that

A Mongolian woman in politics, photo from http://www.amjilt.com/

Mongolia ranks 121th out of 134 countries when it comes to women’s participation at the decision-making level.

Participation of woman in social and economic sectors is stronger as women make up 51.7% of the total population. More than 70% of workers in the education, health and social sectors are women and they have shouldered responsibility in these sectors very well indeed.  However, it still remains a paradox that more than 90% of  the people in positions of power in Mongolia are males.

Women’s quotas for a share of seats in parliament were discussed four years ago, but the amendment was not approved by the male dominated parliament at that time. However, after four years and with much difficulty, it has finally come through. The credit for this actually goes to the inspiring examples set by other countries as well as to the force of the opinions voiced by the  world’s most influential organizations which have highlighted the  inappropriateness of  having very few women at decision-making level in Mongolia.

“But quotas alone will not get women elected nor ensure them a seat in parliament. Political parties need to embrace women candidates and actively promote them,” said Rebeca Grynspan, UNDP Associate Administrator, in a video address  at a two-day regional conference Charting a Path for Political Equality in Asia organized by UNDP and the National Committee on Gender Equality of the Government of Mongolia, and held at  Ulaanbataar in early April.

In February 2011, the Mongolian parliament passed a law on gender equality, which was the fruit of 16 years work and effort by female members of parliament and NGOs. Nevertheless, some empowering provisions were left out, such as a nomination quota for women and a provision dictating that if the head of a government organization is a man, the deputy should be a woman. Even so, this is still a major advancement in both civil rights and women’s rights.

Decision-makers recently discovered that Mongolian politics is distorted at the decision-making level, and discussions have started  to change this. The Government has initiated workshops and international conferences, and women’s groups have also been active.

Recently several women leaders initiated a women’s club to support women in the  next election. They discussed “other windows of opportunity” such as ways for funding during elections and ways to change  party rules for paying large amounts of money. However, initiating and acting on something new is not easy because influencing  the deep rooted political establishment is indeed a very tough call.

One of the reasons for this is that election campaigns are too expensive. If someone wants to nominate a candidate for election he/she has  to pay a large amount of money to the party by which they want to be nominated. This deters women from approaching these parties as a large part of  finances are only accessible to men and usually controlled by them. Civil society always viewed the elections as unfair and the actions of political parties as dirty. Some women leaders also showed that the Constitutional Law is not enforced equally, and that discrimination against women by age and economic standing has worsened since 1990.

While there is no simple formula that works for every country, all political parties in Mongolia have included many women members since 1990 and women have always been in the forefront of social, economic and political reforms. However, when it came to choosing political leadership, women always lagged behind. The passing of the new election law has been clearly commendable. Let’s hope it helps in getting more women elected this time as there are currently only three female member of parliament. Some major parties will have to do some pretty desperate candidate-identification before they can field 20% female candidates!

Tags: decision making, elections, leadership, politics, women's participation

FutureChallenges » Mongolian Sportspersons Do their Country Proud!

FutureChallenges » Mongolian Sportspersons Do their Country Proud!

Written by Otgoo Jargal on August 31, 2012. on Asia.

Монголын тамирчин Олимпийн аварга Н.Түвшинбаярыг Лондонгийн олимдоос мөнгөн медаль авсан тэр баяр мөчийг дэлхийтэй хуваалцах гэж энэ нийтлэлийг бичиж байлаа.

FutureChallenges » Mining Propaganda provokes the People of Mongolia

FutureChallenges » Mining Propaganda provokes the People of Mongolia

 энэ нийтлэл 2012 оны 11 сард дээрх сайт дээр хэвлэгдсэн.

Written by Otgoo Jargal on November 28, 2012. on Asia, Mongolia.

This poster by Oyu Tolgoi mining (OT) – a copper and gold mining company in Mongolia – shows the share of Rio Tinto (29%)  in the form of a loaf of bread. Rio Tinto and the government of Mongolia  are co-owners of the OT mining company. But in reality Rio Tinto actually has 70%  share  which was officially signed into the Oyu Tolgoi Investment Agreement  made in 2009 between the Mongolian government and OT.

Today the argument is about how this loaf should be  shared out. People want an equal share, but the Agreement with the government says they will get only 34 percent.  No wonder there is disagreement!

The Agreement states that the company will acquire a 66%  stake over the  30-40 year operation period. Oyu Tolgoi (OT) is the world’s second largest copper mining company after the CODELCO copper mining corporation in Chile.

Since 2009 people have been demanding that the government reconsider the Agreement and hold open and transparent discussions.  But both the government and OT  have turned a deaf ear to their demands!

And now this advertisement poster which supposedly depicts an exchange of views has given rise to social agitation and sensitized people about mining operations. It is  also leading to conflict in the community where people say that the mining company has started a propaganda campaign with brain washing adverts (similar to the one shown above)  saying, “people get 71% of the profits” which is a blatant lie.

Why has Rio Tinto started this misleading propaganda campaign? Well, over the last three years, Rio Tinto has had to do something to counteract moves by civil society organizations protesting the widespread total destruction of land caused by mining operations, which have made the Agreement a big tallking point for media and the general public. Hence, this wave of  propaganda in an attempt to  persuade people to believe in what is not true.

The poster is not only provoking, it also carries the implication that spending lots of money can shut the people up!

Mr. S. Ganbaatar, a member of Parliament and one of the leading political figures on the people’s’ side, has criticized the agreement and fought the big mining company and the Mining Association of Mongolia which is financially backed by Rio Tinto. He claimed in  the court of Sukhbaatar district that OT put out misleading information. Refering to the poster he made the point, “If you (OT) really want to give it to us in that way, please put it in writing and put it into the official agreement, then I will stop arguing with you…’”. The war of words continues! The argument  put forward by people like Ganbaatar is  that the  Great Gobi Desert’s vulnerable soil is being destroyed and is gradually losing its fertility because of  the operations of big mining companies like Oyutolgoi and Tavantolgoi.

Conflicts over limited water resources and herding lifestyle are forcing herders off the land where their ancestors have lived for hundreds of years.  Communities are under threat, resulting in widespread insecurity and fears about the future. Even though water is a very rare and valuable resource in the parched Gobi desert, OT will use an astonishing 870 liters water per second from underground wells over its planned 40 year operation in the Gobi.

The recently discovered facts about differences in  salary between Mongolian and foreign workers were another unexpected surprise for the media. While Mongolian officers’ salaries are no more than 1500$ per month, the lowest monthly rates for foreign officers start at 30,000$ – 120000 $ . In other words Mongolian specialists earn 3.3 times less than foreign café workers. Usually OT selected specialized workers,  who are educated  in America and Australia or other developed countries,  still earn much less than café assistants who are foreigners.

It’s  very evidently true that the mining business has led to a  spider’s web of corruption in Mongolia. All  the wealth of country belongs to 2-3 % of the population. The 2010 Corruption Index ranked Mongolia 116^th out of 178 countries.

Only a few cases of corruption in mining in Mongolia have come to the fore. Lawyer Sarah Armstrong  who is working in the country for a company (SouthGobi Resources) controlled by Rio Tinto, was detained at the airport in Ulaanbaatar. Rio Tinto is embroiled in another potential Asian corruption scandal with resource-rich Mongolia. SouthGobi Resources  is being investigated for tax avoidance to the tune of 150 billion tugrik ($104 million), and for corruption in the awarding of licences.

Ordinary people have the right to demand transparency.Today, there is a fight on between citizens and huge mining companies. But this combat is not between equal forces. On one hand, the world’s biggest transnational mining company is spending huge amounts of money for brain washing propaganda, while on the other, ordinary people -whose only weapon is words! -are fighting against bribery of public officials, and demanding transparency in national mining revenues. They are trying to make the truth known, raise awareness, and uncover corruption in an effort to save their native land!